Cái bàn đó chính là cái bàn cũ được lật ngược, bốn chân bàn được treo và cột chặt lên trên, mặt bàn úp xuống. Hằng ngày nhà văn nằm ngửa và viết vào giấy được cặp vào mặt bàn úp xuống đó. Trong đó có phần một bản thảo, kịch bản phim truyện về một bà mẹ nuôi bộ đội ở chiến khu Hòa Mỹ (Thừa Thiên – Huế), có một lũ con nuôi là hàng binh người Đức, Nhật, An-giê-ri, Ma-rôc,… Tiểu đội con “Vệ quốc đoàn quốc tế” ấy sau mỗi trận đánh lại quây quần bên bà mẹ Việt Nam này để chăm sóc mẹ. Kịch bản phim này chính là phát triển từ truyện tranh Chiếc cối giã trầu bằng thép của ông đã in trước đó. Trước ngày qua đời ba hôm, nhà văn Phùng Quán đã trao tập bản thảo truyện phim này cho đạo diễn điện ảnh, nghệ sĩ nhân dân Huy Thành. Không biết khi nào thì khán giả Việt Nam sẽ được xem phim từ kịch bản phim của nhà văn Phùng Quán từng được viết ở cái bàn viết độc nhất vô nhị như thế! Và cũng tại cái bàn viết kì lạ này, trong một bức thư viết cho vợ chồng người bạn tên là Nguyễn Đặng, có đoạn nhà văn nói về Tuổi thơ dữ dội và Trăng hoàng cung: “Rất cảm ơn hai em đã đọc hết Tuổi thơ dữ dội của anh và cả Trăng hoàng cung. Nói đúng ra, anh chỉ mới viết sơ qua. Sợ độc giả chịu không thấu, nếu viết hết cả sự thật, cả Rơ-mac-cơ (Remarque) cũng phải lè lưỡi. Sách anh viết vốn cho con nít đọc mà trở thành cuốn sách của người già. Mấy người già cùng thế hệ với anh họ ham đọc cuốn đó lắm. Anh sẽ in tặng hai vợ chồng bộ phim Tuổi thơ dữ dội, 2 tập, dài 155 phút đã được quay màn ảnh rộng. Hôm chiếu ở thành cổ Quảng Trị năm 1990, có ngàn người ngồi xem khóc như trong một đám tang lớn làm anh phát hoảng. Lượm và Mừng, hai nhân vật trong đó chính là một phần đời anh. Anh cũng đang định viết tiếp – thật ra là “viết lại”. Cách đây mười lăm năm anh đã viết xong cả 4 tập Chiến tranh và hòa bình của anh, mà Tuổi thơ dữ dội là phần một. Anh để tất cả vào hòm gỗ, hồi anh ở Nghi Tàm, mối đã xông mất ba phần. Phần một, mối chưa kịp xông nên còn. Hôm đó anh đã khóc như con nít vì tiếc cái công trình anh đã làm trong mười lăm năm ”.

Té ra cái bàn viết độc nhất vô nhị vốn là vô tri vô giác này lại chính là nơi nhà văn Phùng Quán thổ lộ một nỗi đau lớn trong đời cầm bút của mình.

(Nguồn: Nguyễn Đình Chú, Nguyễn Hải Hà - Chuyện làng Văn Việt Nam và thế giới – NXB Giáo Dục H. 2003)